Miasto i ptaki

Samiec mandarynki (Aix galericulata) z charakterystycznymi żaglami na grzbiecie

Dziś rano, mimo pochmurnej i lekko deszczowej pogody, jeziorko Kamionkowskie penetrowała para prześlicznych mandarynek. Pokręciły się trochę przy mostku, pokarmiły roślinami, wyczyściły piórka i poleciały na drugą stronę jeziorka. Czy szukają tu miejsca do gniazdowania? Zapraszamy! Jest jeszcze kilka nowiutkich, komfortowych i niezamieszkanych budek lęgowych dla kaczek!

Samiec mandarynki (Aix galericulata) żerujący w parku Skaryszewskim

Samica mandarynki (Aix galericulata) na jeziorku Kamionkowskim

Ekipa z firmy „Ussuri” przygotowuje się do wieszania budek lęgowych

Po wycięciu jesienią i na początku marca ponad 40 starych drzew w parku Skaryszewskim, martwiliśmy się, że wiele parkowych ptaków straciło swoje dziuple. Z pomocą przyszło Stołeczne Towarzystwo Ochrony Ptaków i zwróciło się do administrującego parkiem ZOM z prośbą o zawieszenie budek, które mogłyby zrekompensować ptakom utratę miejsc lęgowych. Reakcja ZOM była pozytywna i bardzo szybka: już 15 marca profesjonalna firma rozwiesiła 70 nowych budek lęgowych dostosowanych do potrzeb różnych gatunków ptaków.
Najwięcej, bo aż 40 nowych lokali dostały małe ptaki: bogatki, modraszki, kowaliki, mazurki, itp. Są to budki typu A i A1, z najmniejszym otworem wlotowym, w niektórych zabezpieczonym metalową blaszką przed dzięciołem, który lubi powiększać otwory. Dla szpaków zawieszono 15 budek z nieco większym otworem (typ B), po 5 budek typu D dla kawek oraz wiewiórek (te budki mają wejście niewidoczne, bo od strony drzewa), a także 3 specjalne „kominy” dla kaczek i nurogęsi oraz 2 budki dla puszczyka.
Bardzo liczne w Skaryszaku sikorki niemal natychmiast zaczęły zajmować nowe domki, pozostałe budki będziemy dyskretnie obserwować.

Budki przybijane są gwoździami w specjalny sposób

Dzięcioły lubią powiększać otwory wlotowe, a więc ten zabezpieczono metalową blaszką

Modraszki na wyścigi zaczęły zajmować przeznaczone dla nich budki

Budka-komin dla kaczek lub nurogęsi

Czy zamieszka tu od dawna nie widziany w parku puszczyk?

Kawka (Coloeus monedula) w gnieździe

Już od kilku dni obserwuję jak swoje ubiegłoroczne gniazdo w stropodachu nad moim balkonem porządkuje para kawek. Zaczęły od usunięcia śmieci, a teraz przynoszą małe patyczki do wymoszczenia gniazda. Mimo, że kawki nadal stadnie nocują na drzewach w parku, „moja” para już pilnuje gniazda. Wrócił też wróbel i nad swoim gniazdkiem zaczął wyśpiewywać piosenki. To bardzo miłe sąsiedztwo: wróbel pięknie ćwierka, a kawki - skutecznie odstraszają gołębie!

A dziś dostałam zawiadomienie o spotkaniu na Ursynowie poświęconemu właśnie gniazdowaniu ptaków w budynkach. Poniżej zamieszczam treść zaproszenia i serdecznie polecam nie tylko Ursynowiakom

„Zastępca Burmistrza Dzielnicy Ursynów Pan Bogdan Żuber i wolontariusze “Noga w Łapę” serdecznie zapraszają na spotkanie edukacyjne “Ursynów Przyjazny Ptakom”, które odbędzie się w dniu 11 marca 2010 o godz. 11.00 w siedzibie Urzędu Dzielnicy Ursynów przy Al. Komisji Edukacji Narodowej 61, w sali konferencyjnej nr 136.

Spotkanie będzie poświęcone śmiertelnemu zagrożeniu prawnie chronionych ptaków podczas prac modernizacyjnych i remontowych na budynkach w okresie wiosenno - letnim. Ze względu na wagę i skalę tego marginalizowanego problemu spotkanie objął honorowym patronatem dr Andrzej Kruszewicz.

Od bardzo dawna ptaki zadomowiły się w bezpośrednim sąsiedztwie ludzkich siedzib. W miastach znajdują schronienie w szczelinach elewacji, w otworach stropodachów i innych dostępnych miejscach, w których czują się bezpiecznie. Sprawiają, że nasze betonowe osiedla są miejscami bardziej przyjaznymi dla życia. Spełniają również ważną rolę w funkcjonowaniu ekosystemu. Tymczasem coroczne, niewłaściwie prowadzone w całej Polsce prace remontowe budynków powodują masową eksterminację całych ptasich pokoleń. Pisklęta i dorosłe giną cicho, żywcem zamurowywane w swoich gniazdach.

Podczas spotkania eksperci podzielą się swoją wiedzą na temat praktycznych rozwiązań dotyczących sposobu prowadzenia prac - korzystnych zarówno dla ludzi, jak i ptaków.

Zapraszamy wszystkich, którym los ptaków nie jest obojętny.

Mamy też nadzieję, że podobne spotkania zostaną zorganizowane również w innych dzielnicach.”

Więcej informacji: na stronie Fundacji Noga w Łapę

Gil zwyczajny (Pyrrhula pyrrhula) w parku Skaryszewskim

Dziś kilka zaległych zdjęć stadka gilów, które w lutym obserwowaliśmy w parku Skaryszewskim. Gile to ptaki trochę większe od wróbli, a trochę mniejsze od kosów, zimą łatwe do wypatrzenia ze względu na niesamowite ubarwienie: ognisto-czerwoną pierś, czarną czapeczkę, dziób i ogon oraz popielaty grzbiet. Gile to ptaki typowo leśne, zimą jednak chętnie zaglądające do parków, ogrodów i karmników w poszukiwaniu pożywienia. Poszukują nasion dzikiej róży, jarzębiny i głogu, a także klonowych „nosków”. Gile nieczęsto zakładają w Polsce gniazda, ale chętnie przylatują ze Wschodu, aby tu spędzić zimę.
Dwa tygodnie temu, gdy słońce roztopiło nieco górną warstwę lodu, obserwowaliśmy gile zażywające kąpieli.

Z kąpieli, oprócz gila korzystał także dzwoniec i bogatka

Gile w parku Skaryszewskim

Żerująca para szpaków (Sturnus vulgaris)

Dziś do parku Skaryszewskiego powróciły z zimowiska szpaki. Stadko około 20 osobników żerowało na trawnikach tylko lekko przyprószonych śniegiem. Gdzie spędziły tę zimę? Być może gdzieś na południu Europy, powróciły jednak, żeby zająć wykute przez dzięcioły dziuple i wychować młode.
A także cieszyć nas swoim śpiewem

Powrót szpaków do parku Skaryszewskiego

Mewy przybierają szaty godowe

Na jeziorku Kamionkowskim stopniowo topnieje lód i przybywa ptaków wodnych, które tu znajdują pożywienie. Coraz więcej jest mew, które przybierają już szaty godowe: na ich głowach pojawia się charakterystyczna czarna „maska”. Powróciły też łabędzie, które w jeziorku znajdują dużo pożywnych roślin, a dziś pojawiły się także pierwsze w tym roku nurogęsi, około 6 par, które żywią się niewielkimi rybkami, a także zakładają w parku Skaryszewskim gniazda.
Niestety, nie wszyscy parkowicze rozumieją, że są to dzikie ptaki, które przybywają tu dlatego, że znajdują dużo naturalnego pożywienia. Dziś spotkaliśmy dwóch panów, którzy z pobliskiego osiedla przywieźli pełną taczkę spleśniałego chleba i … najspokojniej w świecie opróżnili ją do jeziorka. W samym parku również w kilku miejscach leżą kopce spleśniałego pieczywa. Czy to próba otrucia zwierząt, czy nowoczesna gospodarka odpadami?

Gdy lód topnieje, łabędzie mają dostęp do roślinności wodnej, którą się żywią

Pojawiły się pierwsze w tym roku nurogęsi (Mergus merganser)

Zupa grzybowa z grzankami? Nie, to trujący, spleśniały chleb wyrzucony wprost do jeziorka

Ten czyż wyśpiewuje już zdecydowanie godową piosenkę

Mrozy jeszcze całkowicie nie ustąpiły, śnieg nadal zalega i tylko z wolna miejscami topnieje, jednak wśród ptaków zaobserwować można już zdecydowanie wiosenne ożywienie. Pierwsze do remontu i zajmowania gniazd przystąpiły gawrony i wrony, już od kilku tygodni obserwować można jak pracują przy gniazdach w swoich koloniach. W tym tygodniu obserwowaliśmy też parę srok, która zajęła ubiegłoroczne gniazdo, pracowicie je uszczelnia gałązkami i buduje charakterystyczny daszek. Dźwięki parku są już także zupełnie inne: słychać wyraźnie wiosenne śpiewy sikorek i dzwońców, świergotanie mazurków, a pewnego dnia zupełnie niespłoszony czyż w charakterystycznej czarnej czapeczce uraczył nas długą i głośną piosenką godową.
Można już zacząć wypatrywać powrotów ptaków odlatujących: szpaków, kwiczołów, grzywaczy i łabędzi!

Sroki rozpoczęły już remont ubiegłorocznego gniazda