O parku Skaryszewskim

Park Skaryszewski wczesną wiosną

Park Skaryszewski wczesną wiosną

Park Skaryszewski jest drugim po Łazienkach największym parkiem Warszawy. Zajmuje powierzchnię 55 ha, z trzech stron granice parku wyznaczają ulice Waszyngtona, Zieleniecka i Grochowska, od wschodu park graniczy z terenami parku OWS Waszyngtona sięgającymi aż do ulicy Kinowej.

Park zaprojektował Franciszek Szanior znany architekt krajobrazu, projektant także parku Ujazdowskiego w Warszawie oraz wielu innych znanych parków i ogrodów, a prace zainicjował ówczesny rosyjski prezydent Warszawy Nikołaj W. Bibikow.

Park zaplanowano na terenach pradoliny Wisły, której pozostałością jest jeziorko Kamionkowskie. Prace rozpoczęły się w 1905 roku: osuszono łąki skaryszewskie, wykopano dwa duże stawy, usypano wzniesienia, posadzono około 20 tysięcy drzew i krzewów. W 1925 roku założono ogród różany i plac zabaw dla dzieci, w latach 30. wybudowano muszlę koncertową oraz modne wówczas zdroje pijalne.

Aleja główna wiosną

Aleja główna wiosną

Park wyróżnia niezwykle bogata szata roślinna. Posadzono tu głównie krajowe gatunki drzew liściastych: wiązy, lipy, dęby, klony w wielu odmianach, wierzby, leszczyny i topole. Nie brak także świerków, sosen i modrzewi, wiele jest blisko stuletnich drzew o średnicy pnia powyżej 1 metra. Malownicze labirynty obsadzono krzewami bzu, derenia, jarzębiny, głogu i forsycji.

W parku, oprócz jeziorka Kamionkowskiego znajdują się 3 duże stawy połączone siecią kanałów, które przechodzą przez park OWS Waszyngtona i prowadzą aż na Gocław. Bogactwo roślinności parkowej i wodnej oraz liczne w stawach ryby sprzyjają osiedlaniu się ptaków. I tak do stałych mieszkańców należą bogatki, modraszki, kosy, kowaliki, sójki, kwiczoły, mazurki, a także dzięcioł duży i dzięcioł zielony, zięba, pełzacz, zimorodek. Lęgną się także kaczki krzyżówki, kurki wodne i nurogęsi. W parku Skaryszewskim nie brak również jeży, wiewiórek, kun i bobrów.

Aleja główna latem

Aleja główna latem

Tym, co wyróżnia Skaryszewski spośród innych parków jest jego otwartość, a co za tym idzie przyjazność wobec odwiedzających. W letnie dni zacienione starodrzewem aleje są ulubionym miejscem mieszkańców Saskiej Kępy, Kamionka i Grochowa do uprawiania biegów, nordic walking czy po prostu spacerów z dziećmi lub z psem. Zimą popularny jest inny rodzaj „sportu”: dokarmianie sikorek, kowalików i wiewiórek. Zawieszane przez mieszkańców karmniki wypełnione ziarnem stają się wyśmienitym miejscem do obserwacji ptaków. Z jeziorka Kamionkowskiego przez cały rok korzystają wędkarze, a od wiosny do jesieni także amatorzy kajaków i rowerów wodnych.

Park początkowo otrzymał imię patrona Ignacego Jana Paderewskiego. Po II wojnie światowej imię odebrano i park przemianowano na Skaryszewski. W 1980 przywrócono imię patrona, a w 1988 odsłonięto jego popiersie autorstwa Stanisława Sikory, a ufundowane przez Janinę i Zbigniewa Porczyńskich.

Aleja główna jesienią

Aleja główna jesienią

Na terenie parku znajduje się 11 rzeźb i pomników:

* Popiersie I. J. Paderewskiego,
* Rzeźba „Rytm” Henryka Kuny (1929),
* Rzeźba „Tancerka” Stanisława Jackowskiego (1927),
* Rzeźba „Kąpiąca się” Olgi Niewskiej (1929) ,
* Pomnik amerykańskiego polityka E. M. House’a (1932, rekonstrukcja 1992),
* Pomnik Żołnierzy Radzieckich (1945),
* Płyta pamięci Poległych Lotników Brytyjskich 1944, (1988)
* Płyta pamięci Saperów Polskich Armii Krajowej,
* Płyta pamięci poległych w II wojnie światowej Sportowców-Akademików,
* Bielona kapliczka wykonana przez architekta Janusza Alchimowicza,
* Płyta pamięci Polaków poległych 11.09.2001 w World Trade Center w Nowym Jorku (2002)

Park Skaryszewski posiada wpis w rejestrze zabytków z dn. 13 grudnia 1973. Figuruje tam pod numerem 875.

Aleja główna zimą

Aleja główna zimą

Mimo, że park Skaryszewski leży w administracyjnych granicach dzielnicy Praga Południe, pomiędzy Saską Kępą, Kamionkiem a Grochowem, jego formalnym właścicielem i zarządcą jest Zarząd Oczyszczania Miasta (jednostka budżetowa m. st. Warszawy), który oprócz Skaryszewskim zarządza także parkiem Ujazdowskim, Saskim, Praskim, Polami Mokotowskimi oraz parkiem wokół Cytadeli.

Bibliografia:
Ewa Szachowska, Park Skaryszewski
Tomasz Urzykowski, Parkowa galeria rzeźb
Jolanta Chowaniec-Sośniak, Odkrywanie Skaryszaka
Michał Malinowski, Park Skaryszewski im. Ignacego Jana Paderewskiego

© malaui 2009